Gastbijdrage: Inleiding tot de genetische genealogie

Reacties3

Dit is een gastpost van Legacy Tree Genealogists. Dit bedrijf voert compleet genealogisch onderzoek uit voor klanten overal ter wereld en helpt hen hun roots en persoonlijke geschiedenis te ontdekken met behulp van documenten, verhalen en DNA. Legacy Tree heeft vanuit het hoofdkantoor in het centrum van Salt Lake City in Utah, vlakbij de grootste bibliotheek voor familiegeschiedenis ter wereld, een wereldwijd netwerk van professionele onderzoekers en archieven opgebouwd. Ga voor meer informatie over de geboden diensten naar www.LegacyTree.com.

Genetische tests vormen voor professionele genealogen en onderzoekers van familiegeschiedenis in toenemende mate een integraal onderdeel van het onderzoek en worden vaak beschouwd als een onderdeel van het “redelijk grondige onderzoek” dat de Genealogical Proof Standard vereist.

In deze inleiding over DNA-tests voor onderzoek naar familiegeschiedenis schetsen we de grondbeginselen, met inbegrip van de verschillende DNA-typen, redenen om een DNA-test uit te laten voeren en toepassingen en successen in de praktijk.

DNA-types en -tests

De Y-DNA-test wordt al meer dan tien jaar voor genealogische doeleinden gebruikt. De test dankt zijn naam aan het Y-chromosoom. Het Y-chromosoom komt alleen bij mannen voor en wordt van vader op zoon overgeërfd in de directe vaderlijke lijn. Een man ontvangt zijn Y-chromosoom van zijn vader, die het weer van zijn vader heeft ontvangen, enzovoort. Door kleine mutaties die zich soms voordoen kunnen Y-chromosomen van verschillende herkomst worden onderscheiden. Omdat in veel culturen de achternamen worden doorgegeven in hetzelfde patroon als de Y-chromosomen, delen twee mannen met dezelfde achternaam en soortgelijke Y-chromosomale DNA-profielen een voorouder in de directe vaderlijke lijn. Twee mannen met verschillende achternamen maar dezelfde Y-chromosomale DNA-profielen delen eveneens een voorouder in de directe vaderlijke lijn. Dit kan wijzen op een Non-Paternal Event (NPE), zoals een ongedocumenteerde adoptie, onwettigheid, een wijziging in de achternaam of andere situaties die ertoe hebben geleid dat de achternaam van de vader niet aan beide afstammingslijnen is doorgegeven.

De mtDNA-test is in veel opzichten vergelijkbaar met een yDNA-test. De “mt” in mtDNA staat voor mitochondriaal, omdat dit DNA-type in de mitochondriën voorkomt. Het overige DNA bevindt zich in de celkernen. Zowel mannen als vrouwen bezitten mitochondriaal DNA maar het wordt uitsluitend door vrouwen doorgegeven. Mitochondriaal DNA (mtDNA) wordt dus overgeërfd in de directe moederlijke lijn. Mannen en vrouwen ontvangen hun mitochondriaal DNA van hun moeder, die het weer van haar moeder heeft ontvangen. Door kleine mutaties die zich soms voordoen kan mitochondriaal DNA van verschillende herkomst worden onderscheiden. Twee personen die mitochondriaal DNA-profiel delen, kunnen een gezamenlijke moederlijke voorouder hebben. Omdat mitochondriaal DNA veel kleiner is dan andere DNA-typen en omdat het in de loop der tijd minder mutaties ondergaat, is het moeilijker om met deze test genealogische ontdekkingen te doen. Het is wel geschikt om genealogische hypothesen te onderbouwen.

 

De atDNA- of autosomale DNA-test analyseert de meer dan 700.000 DNA-merkers die zich in iemands “autosomen” bevinden. Autosomen zijn de 22 chromosomenparen in de celkern die geen geslachtschromosomen zijn. Autosomale DNA-tests analyseren gedeelten van het DNA die zowel via de vaderlijke als de moederlijke lijnen worden doorgegeven. Mensen ontvangen de helft van hun atDNA van hun moeder en de andere helft van hun vader. atDNA ondergaat daarbij een proces dat recombinatie wordt genoemd: DNA-kopieën die uit de vaderlijke en moederlijke lijnen zijn overgeërfd worden door elkaar gehusseld, voordat ze aan de volgende generatie worden doorgegeven. Mensen ontvangen de helft van hun atDNA van elk van hun ouders maar voor voorouders uit voorgaande generaties kunnen alleen maar geschatte percentages worden bepaald, vanwege de willekeurige aard van recombinatie. Individuen delen ongeveer 25 procent van hun DNA met elk van hun grootouders en weer de helft daarvan met de voorgaande generatie. Mensen met grote segmenten identiek atDNA delen waarschijnlijk een recente gemeenschappelijke voorouder. Autosomale DNA-tests zijn in de afgelopen jaren populair geworden en de meeste genealogische DNA-tests zijn autosomale tests.

 

Het X-chromosoom is een ander DNA-type met een uniek overervingspatroon. Mannen krijgen één X-chromosoom van hun moeder. Vrouwen dragen twee X-chromosomen (één van hun moeder en één van hun vader). Het X-chromosoom wordt bij vrouwen wel gerecombineerd en bij mannen niet. Het X-chromosoom is niet geschikt om een specifieke afstammingslijn te bepalen maar kan wel worden gebruikt om bepaalde personen in iemands stamboom uit te sluiten als mogelijke gemeenschappelijke voorouders voor hun matches. Het X-chromosoom is een onderdeel van de autosomale DNA-test.

Redenen om u te laten testen

Stel uzelf een specifiek genealogische doel of een specifieke onderzoeksvraag, voordat u een DNA-test laat uitvoeren. Als u traditioneel onderzoek uitvoert, doet u dat immers ook met een specifieke doelstelling voor ogen. Als u de vraag of doelstelling hebt geformuleerd, kunnen we u adviseren over het type test dat u moet laten uitvoeren en wie u moet laten testen.

In sommige gevallen biedt traditioneel, gedegen stamboomonderzoek de beste antwoorden op uw vragen. In andere gevallen kan DNA als enige onomstotelijk bewijs of bewijsmateriaal leveren voor vermoede relaties en antwoord geven op vragen. In de meeste gevallen worden genealogisch onderzoek en de resultaten van DNA-tests gecombineerd om stevige bewijsgronden te vinden voor vragen op genealogisch gebied.

DNA-tests kunnen nuttig zijn om antwoorden te vinden op vragen met betrekking tot adoptie, onwettigheid, onbekend of verkeerd toegeschreven ouderschap, naamwijzigingen, immigratie en vele andere gevallen waarin iemands afkomst moeilijk is te traceren.

DNA-tests bieden de mogelijkheid om onderzoek te verrichten in deze ingewikkelde situaties maar kunnen ook goed bewaarde familiegeheimen onthullen. Als iemand een DNA-test laat uitvoeren, bestaat er altijd een mogelijkheid dat er onverwachte familiebanden aan het licht komen, als gevolg van ongedocumenteerde adopties of onwettige relaties. Deze ontdekkingen kunnen u verrassen en kunnen uw houding ten opzichte van uw familiegeschiedenis drastisch veranderen. Testbedrijven en particuliere onderzoekers dragen geen verantwoordelijkheid voor deze ontdekkingen of de impact die ze op personen of families kunnen hebben.

Succesvolle genetische genealogie

Veel geadopteerden zijn er met behulp van genetische tests en andere beschikbare middelen in geslaagd om hun natuurlijke ouders te identificeren. Maar genetische tests kunnen ook handig zijn voor stamboomonderzoek. Velen hebben succes gehad met een combinatie van tests van het Y-DNA en atDNA – en historische gegevens – om de vaders van onwettige voorouders op te sporen. Anderen hebben atDNA gebruikt als het stamboomonderzoek al vroeg doodliep. Sommige onderzoekers hebben mtDNA gebruikt ter ondersteuning van de afstamming van gemeenschappelijke voorouders in de maternale lijn of om familielegendes over Afrikaans of Indiaans bloed te bevestigen of te weerleggen.

Bij een recente opdracht waren we in staat om door middel van atDNA de identiteit van de tweede overgrootvader van onze klant te onthullen. Een toegedekte misstap had verhinderd dat de klant contact kreeg met een deel van de familie. Na bestudering van de testresultaten konden we de stamboom van de klant met meerdere generaties uitbreiden. Hoewel we daarmee een antwoord gaven op de onderzoeksvraag van de klant, dienden zich ook weer nieuwe onderzoekswegen aan, omdat de familie niets anders over de herkomst en afstamming van hun gemeenschappelijke tweede overgrootvader wist dan dat hij rond 1853 in Missouri was geboren. Door DNA-tests en samenwerking met de nieuwe neven kunnen we in de toekomst misschien meer te weten komen over de voorouders van deze persoon.

De resultaten van DNA-tests kunnen op uiteenlopende wijze en vaak met succes voor genealogisch onderzoek worden gebruikt. Maar zelfs als ze geen onmiddellijke resultaten opleveren, zijn het onuitputtelijke bronnen voor toekomstig onderzoek, omdat steeds meer mensen zich laten testen en er steeds meer matches worden gemaakt.

Plaats een reactie

Het e-mailadres blijft privé en wordt niet gepubliceerd

  • knegt


    juni 16, 2017

    Graag zou ik een DNA.test willen doen om zo verder te komen met mijn stamboom onderzoek.

  • knegt


    juni 16, 2017

    hoe moet ik dit aanvragen?

    • MyHeritageNL


      juni 20, 2017

      U kunt via deze site een MyHeritage test aanschaffen en meer informatie vinden: http://www.myheritagedna.com. Vriendelijke groet