Schipperskind VI

Stadhuis Gouda

Door Jan Timmermann – Mijn vader, Gerardus Theodorus Timmermann komt uit een gezin van 13 kinderen. Hij was nummer 6 en werd geboren op 14 juni 1903. Zijn vader Johann Bernard overleed op 17 oktober 1912 en zijn moeder Maria Louisa Henriette Timmerman-Kagie overleed op 4 december 1916.

Mijn vader was dus op 14-jarige leeftijd wees. Zo ook zijn 3 jongere broertjes Johann Bernard, Theodor Heinrich en Leonardus Franciscus Marie. Zijn zusje Johanna Bernardina Catharina Maria en zijn broertjes Anthonius Maria en Wilhelm Gerard waren al overleden in respectievelijk 1906, 1911 en 1909.

Ook 2 oudere zussen Arnoldina Julia en Johanna Bernardina Catharina Maria waren in 1916 al overleden. De eerste na 4 maanden en de tweede na 2 jaar. In 1916 waren van zijn oudere broers en zussen Dorothea Maria, Frederik Karel, Arnoldina Julia en Elisabeth Maria nog in leven. Dorothea Maria overleed in 1919. Arnoldina Julia en Elisabeth Maria gingen in het klooster en Frederik Karel werd schipper (zie Schipperskind III).

Sinds een paar jaar onderzoek ik op mijn verjaardag een aantal familiefeiten in het Archief van de gemeente Gouda, waar mijn jongste dochter de scepter zwaait over de klantenbalie, www.groenehartarchieven.nl.

Vorig jaar wilde ik proberen te achterhalen waar mijn vader dan terechtgekomen was na het overlijden van zijn vader en moeder. Hijzelf had mij altijd verteld dat dat in een weeshuis was, dat geleid werd door nonnen. “Zusters van liefde, maar krengen van barmhartigheid”, zo noemde hij ze altijd. Dat kwam omdat hij het gevoel had voor zijn broers en zussen op te moeten komen en daarvoor met enige regelmaat werd gestraft. Tot op hoge leeftijd vertelde hij nog, met de tranen in zijn ogen, dat hij een keer uit het weeshuis was ontsnapt om bij de regenten te klagen over de kwaliteit van het eten. Toen hij daarvoor gehoor vond en de nonnen werden gedwongen om een nieuwe maaltijd te bereiden moest hij dat flink ontgelden.

Regenten van het weeshuis van Gouda (foto: Wikipedia)

Ik had geluk. De Groene Hart Archieven hadden nog niet zolang daarvoor het complete archief van het toenmalige St. Joseph Weeshuis, gelegen aan de Vest 115, overgenomen en toegankelijk gemaakt.

In het verslag van de vergadering van de Regenten van 28 december 1916 las ik dat op 16 december 1916 “opgenomen zijn 6 kinderen Timmermann”. En dat ze “als voogd van hen zijn benoemd en ook van het andere meisje dat niet in het huis is opgenomen.” Dat moet dus Dorothea Maria zijn. Verder valt te lezen “de oudste jongen van 14 jaar blijft voorlopig aan huis bij Anthon Melkert in de Knipstraat.” Dit gaat dus over mijn vader.

Uit het met de hand geschreven namenregister van het Weeshuis valt nog af te leiden dat de 6 kinderen die zijn opgenomen Arnoldina Julia, Elizabeth Maria, Gerardus Theodorus, Johann Bernard, Theodorus Heinrich en Leonardus Franciscus Marie zijn. Ook zijn met de hand de ontslagdata genoteerd vanwege het bereiken van de meerderjarige leeftijd (21 jaar).

Uit de gezinskaarten van de jaren erna heb ik verder nog kunnen afleiden dat mijn vader als kapper in Apeldoorn en Vught heeft gewerkt. Het beroep dat hij een groot deel van zijn leven heeft uitgeoefend.

Uit een knipsel uit de Rijnbode van 1 augustus 1925 dat bij het archief word bewaard kon ik ook nog achterhalen dat Arnoldina Julia als religieuze was vertrokken naar Salzkotten in Duitsland. Daar was het moederhuis gevestigd van de orde van Franciscanessen waarbij ze intrad.